Turystyka — zgodnie z definicją Światowej Organizacji Turystyki (United Nations World Tourism Organization, UNWTO) jest to:
- ogół czynności osób, które podróżują i przebywają w celach wypoczynkowych, zawodowych lub innych nie dłużej niż rok bez przerwy poza swoim codziennym otoczeniem, z wyłączeniem wyjazdów, w których głównym celem jest aktywność zarobkowa,
- forma czynnego wypoczynku poza miejscem stałego zamieszkania.
Oprócz tego istnieją też inne definicje tego pojęcia:
Wg Stanisława Liszewskiego - jest to zjawisko przestrzenne, społeczno kulturowe oraz gospodarcze polegające na dobrowolnej, czasowej zmianie miejsca pobytu w celach wypoczynkowych, poznawczych i dla uprawiania różnego rodzaju zamiłowań.
Wg socjologa Krzysztofa Przecławskiego turystyka jest również zjawiskiem ruchliwości przestrzennej związanej z dobrowolną, czasową zmianą miejsca pobytu, rytmu życia oraz polegająca w bezpośrednim kontakcie ze środowiskiem odwiedzającym.
Spis treści |
[edytuj] Ważniejsze wydarzenia z historii turystyki
- VIII w. p.n.e. - greckie pielgrzymki do Olimpii
- VII i VIII w. - rozwój turystyki religijnej
- XIII w. - okres wędrówek do uniwersytetów włoskich
- 1271 r. - wyprawa Marco Polo do Chin
- 1336 r. - wyprawa Francesco Petrarki w Alpy Prowansalskie
- 1492 r. - wyprawa Krzysztofa Kolumba i odkrycie Ameryki
- 1550 r. - pierwszy przewodnik po Włoszech "Opis całych Włoch"
- 1563 r. - pierwsza udokumentowana polska podróż Beaty Łaskiej w Tatry do Zielonego Stawu Kieżmarskiego,
- XVII - Grand Tour
- 1604 r. - w Krakowie ukazuje się przewodnik Adama Jarzębskiego "Pielgrzym Polski albo krótkie Rzymu i miast pomniejszych opisanie"
- XVIII - pierwsze zimowe podróże
- 1805 r. - Stanisław Staszic opisuje swoje przeżycia z wędrówek po Tatrach w książce pt. "O ziemiorództwie gór dawnej sarmacji a później Polski"
- 1825 r. - powstaje pierwsza linia kolejowa na świecie
- 1827 r. - Karl Bedecker napisał przewodnik po Renie
- 1841 r. - otwarto pierwsze biuro turystyczne "Thomas Cook", pierwsza wycieczka kolejowa
- 1873 r. - powstaje Galicyjskie Towarzystwo Tatrzańskie z inicjatywy Feliksa Pławickiego, Tytusa Chałubińskiego, Adolfa Tetmajera i Józefa Stolarczyka
- 1874 r. - Towarzystwo Tatrzańskie zbudowało pierwsze schronisko im. Stanisława Staszica nad Morskim Okiem
- 1879 r. - wprowadzenie czeków podróżnych
- 1882 r. - powstają pierwsze zrzeszenia hotelarzy w Szwajcarii
- 1904 r. - otwarcie pierwszej trasy narciarskiej
- 1906 r. - powstaje pierwsze polskie schronisko w Beskidach Zachodnich im. Hugona Zapałowicza na Markowych Szczawinach pod Babią Górą
- 1924 r. - pierwsza olimpiada zimowa, budowa pierwszej autostrady we Włoszech
- 1934 r. - powstaje Międzynarodowy Związek Oficjalnych Organizacji Turystycznych (UIOOPT)
[edytuj] Podział turystyki
Klasyfikacja turystyki wg Światowej Organizacji Turystyki:
- turystyka biznesowa,
- turystyka rekreacyjna, aktywna i specjalna,
- turystyka przygraniczna, tranzytowa (transgraniczna),
- turystyka w miastach,
- turystyka na terenach wiejskich agroturystyka,
- turystyka twarda (ukierunkowana na zapewnienie turystom luksusu, wygody, szybkiego tempa zwiedzania, "zaliczania" zabytków) oraz miękka (nastawiona na nowe doznania, zdobywanie nowych umiejętności oraz wysiłek fizyczny).
[edytuj] Rodzaje turystyki
- turystyka kwalifikowana,
- agroturystyka,
- ekoturystyka: turystyka z minimalnym wpływem na środowisko naturalne,
- turystyka aktywna: wyjazdy, których celem jest aktywny wypoczynek np.: wspinaczka, wędrówki piesze itp.
- turystyka biznesowa: wyjazdy na seminaria, szkolenia, itd.,
- turystyka edukacyjna: wyjazdy do szkół za granicą, instytucji edukacyjnych, itp.
- turystyka górska: wędrówki górskie, wspinaczka,
- turystyka kolejowa: kolej drezynowa,
- turystyka konna,
- turystyka kulturowa
- turystyka medyczna, także turystyka aborcyjna,
- turystyka motorowa: autostop,
- turystyka nurkowa
- turystyka rowerowa,
- turystyka piesza,
- turystyka 'uzależnień': podróże do krajów, gdzie legalne jest posiadanie pewnych ilości narkotyków.
- turystyka wodna: barging, żeglarstwo, kajakarstwo.
- turystyka 'zniszczeń': wyjazdy mające na celu poznanie terenu zniszczonego przez kataklizm - nie w celu pomocy poszkodowanym lecz w celu odnalezienia rzeczy wartych zobaczenia (czasami jest to istotny problem dla służb ratunkowych, porządkowych).
- turystyka 'erotyczna',
- turystyka 'śmierci' - wyjazdy do krajów, w których dozwolona jest eutanazja,
- turystyka 'handlowa' - wyjazdy, najczęściej krótkoterminowe, w celu dokonania zakupów po niższych cenach w innym kraju lub strefie bezcłowej,
- turystyka 'pielgrzymkowa' - cześć turystyki religijnej,
- turystyka 'religijna'
- etnoturystyka
- enoturystyka: turystyka winiarska
[edytuj] Trendy turystyczne
- Rośnie ilość czasu wolnego - wakacje przestały być dobrem luksusowym dla większości ludzi, gdyż pojawia się wiele możliwości konkurencyjnego sposobu spędzania wolnego czasu,
- Liczba podróży w przeliczeniu na 1 osobę ciągle wzrasta i czas trwania tych wyjazdów jest coraz krótszy.
- Zainteresowanie zimowymi wakacjami w słońcu, turystyka kulturowa i podróże statkami rozwijają się szybciej niż tradycyjne wyjazdy związane z uprawianiem sportów zimowych.
- Wyjazdy aktywne stają się tak samo popularne zimą i latem - z wyjazdów poza sezonem najczęściej korzystają emeryci i osoby starsze,
- Stale wzrasta potrzeba bezpieczeństwa podczas wakacji,
- Rośnie popyt na wyjazdy zawierające elementy kultury, edukacji, historii, aktywności sportowej, a także zainteresowanie korzyściami zdrowotnymi wynikającymi z wyjazdu,
- Odpoczynek i relaks - jako przeciwieństwo wypełniania wakacji różnymi formami aktywności - nadal pozostaje bardzo ważną cechą imprezy turystycznej,
- Jakość, autentyczność i różnorodność stają się najistotniejszymi elementami postrzegania i wyboru kierunku podróży.
- Istotnymi elementami postrzegania wakacji są takie cechy, jak:
- przygoda,
- fantazja,
- luksus i przyjemność, w połączeniu z atmosferą wyłączności.
Opracowano na podstawie nie publikowanego materiału Megatrends of tourism in Europe to the year 2005 and beyond. ETC - ETAG January 2001
